Wizja i zasady rozwoju

Jesteś tutaj

Metropolia Poznań umiejętnie łączy potencjał miasta Poznania, sąsiednich gmin i powiatu poznańskiego.
Dzięki wielkopolskiej tradycji i solidności, europejskim standardom, wiedzy i kreatywności, wspólnie podejmowane działania przyczyniają się do:

• podnoszenia jakości życia mieszkańców,
• rozwoju przyjaznych usług i nowoczesnej
gospodarki,
• kształtowania układu przestrzennego,
• utrwalania wizerunku zintegrowanej i dynamicznej
metropolii sukcesu.

Realizacja wizji rozwoju w skali całej metropolii poznańskiej oznacza:

• integrację działań w rozwiązywaniu problemów
przekraczających granice administracyjne,
wynikających z uwarunkowań przyrodniczych,
społecznych i gospodarczych obszaru metropolii,
• koordynację planowania przestrzennego w skali
ponadlokalnej, ze szczególnym uwzględnieniem
planowania terenów mieszkaniowych,
inwestycyjnych, infrastruktury technicznej i
transportowej oraz prowadzenie polityki
krajobrazowej w skali całej metropolii,
• współpracą na polu zagranicznej promocji oraz
w dziedzinach, które przekraczają możliwości
kompetencyjne, finansowe, organizacyjne lub
kadrowe pojedynczych jednostek terytorialnych,
• współdziałanie w sytuacji gwarantującej lepsze,
bardziej efektywne i tańsze świadczenie usług
komunalnych, komunikacyjnych, kulturalnych,
oświatowych, zdrowotnych i turystycznych,
• koordynacją działań w sytuacjach
nadzwyczajnych: katastrof, klęsk żywiołowych,
wypadków,
• pozyskiwanie zewnętrznych środków finansowych
(w tym unijnych) na realizację zadań i budowę
infrastruktury metropolitalnej,
• prowadzenie analiz społeczno-gospodarczych
w skali całej metropolii, zbieranie i harmonizację
bazy danych,
• wytyczanie kierunków rozwoju społeczno-
gospodarczego, wdrażanie wspólnej strategii
rozwoju,
• budowanie wśród mieszkańców nowego typu
tożsamości i myślenia metropolitalnego („myśl
metropolitalnie, działaj lokalnie”).

Budowanie tożsamości metropolitalnej to zadania wymagające dużej troski, pracy ekspertów i działalności mediów lokalnych. Szczególnie to ostatnie zadanie wymaga dużej troski wszystkich liderów politycznych, ekspertów i przedstawicieli mediów. Stworzenie instytucji współpracy metropolitalnej trwa kilka miesięcy, wypracowanie pierwszych efektów współpracy kilka lat, natomiast zbudowanie świadomości metropolitalnej to wyzwanie na co najmniej lat kilkanaście.

Zasady rozwoju metropolii

Równie ważne jak nakreślenie docelowej wizji rozwoju zintegrowanej i nowoczesnej metropolii, jest zdefiniowanie zasad jej tworzenia – swoistego dekalogu postępowania w trudnym i długim procesie integracji metropolitalnej. Jego respektowanie będzie bardzo ważne dla realizacji strategii. Pewne uniwersalne zasady zostały przedstawione już w raporcie OECD w 2000 r. Cities for citizens: improving governance in metropolitan areas (Miasta dla mieszkańców. Usprawnianie współrządzenia w obszarach metropolitalnych). Zawsze należny je odnosi do specyfiki metropolii poznańskiej, istoty jej funkcjonowania, przesłanek, uwarunkowań i barier integracji zarówno w skali krajowej, jak i lokalnej.

Zasady integracji to nic innego jak reguły gry, które ustalają i których przestrzegają wszyscy jej aktorzy, zarówno realizatorzy, jak i beneficjenci strategii. Przedstawione obok wartości odpowiadają standardom nowoczesnego współzarządzania w metropolii (ang. metropolitan governance). To zarządzanie zintegrowane, zarówno jeśli chodzi o samorządy terytorialne rożnych szczebli, jak również ich współprace z mieszkańcami i licznymi podmiotami ze sfery publicznej i komercyjnej. Przyjęcie sformułowanych obok zasad można wiec uznać za fundamentalne dla pomyślnego przebiegu całego procesu strategicznego.

Jeremy Rifkin, amerykański ekonomista w swojej książce European Dream (2005) wskazuje na większą dojrzałość Europejczyków, którzy jego zdaniem bardziej niż Amerykanie czują się odpowiedzialni za swoje wspólnoty. Według Rifkina to właśnie na Starym Kontynencie powstają projekty i koncepcje, które mają niezwykle istotne znaczenie dla przyszłości rodzaju ludzkiego. Pod wieloma względami europejskie marzenie stanowi zwierciadlane przeciwieństwo american dream. Podczas gdy marzenie amerykańskie oznacza nieskrępowany wzrost gospodarczy, bogactwo jednostki i dążenie do realizacji własnego interesu, marzenie europejskie koncentruje się w większym stopniu na zrównoważonym rozwoju, jakości życia i trosce o wspólnotę.

Ten wyróżnik Europy powinien mieć odzwierciedlenie także w procesie integracji w ramach aglomeracji poznańskiej. Tworzenie metropolii zacząć należy od budowania świadomości metropolitalnej, myślenia i działania ponad granicami miast i gmin, gdzie ludzie i dobra krążą mimo ich istnienia, a politycy lokalni skupiają się na wspólnym rozwiązywaniu problemów i dążeniu do sukcesu.

Zasady integracji metropolitalnej

1. Transparentność
Zrozumiałość działań integracyjnych dla mieszkańców metropolii poprzez dostępność do wiedzy i informacji o wdrażanych programach, ich efektach i skutkach społecznych, gospodarczych i przestrzennych.
2. Pomocniczość (Subsydiarność)
Ograniczenie zadań i form integracji metropolitalnej tylko do tych dziedzin, w których samodzielne działanie samorządów lokalnych jest niemożliwe, mało skuteczne lub zbyt kosztowne i wymaga wsparcia instytucjonalnego, kadrowego lub finansowego.
3. Koordynacja
Spójność procesu integracji, wymóg funkcjonalnego i sektorowego współdziałania poprzez odpowiednie organy i instytucje samorządowe, publiczne lub komercyjne, znajdujące się na terenie metropolii.
4. Partnerstwo
Partnerskie traktowanie wszystkich uczestników procesu budowania spójnej i konkurencyjnej metropolii, z poszanowaniem ich tożsamości.
5. Zrównoważenie
Podejmowanie działania gwarantujących równowagę przestrzenna (lad przestrzenny) i funkcjonalna (powiązanie i uzupełnianie się funkcji), zarówno w skali lokalnej, jak i w skali całej metropolii.
6. Solidarność
Solidarne uczestnictwo w procesie integracji wszystkich samorządów i partnerów strategicznych, partycypowanie w obowiązkach realizacji i finansowania zadań integracyjnych według wypracowanych w metropolii reguł, jak i w korzyściach z nich płynących.
7. Partycypacja
Zagwarantowanie w procesie zarządzania metropolia mechanizmów uczestnictwa mieszkańców, organizacji społecznych, instytucji publicznych i podmiotów gospodarczych.
8. Elastyczność
Zdolność adaptacji rozwiązań metropolitalnych i form integracji do zmieniających się warunków spoleczno-gospodarczych, zwłaszcza w obliczu rozwijających się procesów urbanizacji, metropolizacji i globalizacji gospodarki.
9. Konkurencyjność
Zapewnienie konkurencyjności programów integracyjnych w stosunku do innych działań podmiotów wewnętrznych i zewnętrznych w metropolii oraz zapewnienie wspólnej metropolii zdolności skutecznego konkurowania na arenie krajowej i międzynarodowej.
10. Konsensualność
Powstawanie programów integracyjnych i określanie instrumentów ich realizacji w drodze uzgodnienia i wspólnego stanowiska, stosownie do przyjętych w metropolii reguł glosowania i zasad partycypacji społecznej.